In de eerste week van februari staat het wetsvoorstel Wet transparantie en tegengaan ondermijning door maatschappelijke organisaties (Wtmo) op de agenda in de Tweede Kamer. Voluit: ‘Regels voor het inzichtelijk maken van donaties ontvangen door maatschappelijke organisaties en tot het tegengaan van ondermijning door maatschappelijke organisaties, alsmede tot wijziging van het Burgerlijk Wetboek, de Handelsregisterwet 2007 en de Wet op de economische delicten in verband met het deponeren van de balans en de staat van baten en lasten door stichtingen.‘ We hebben ten aanzien van deze wet een aantal kanttekeningen. In november vorig jaar hebben we dan ook een position paper geschreven, samen met andere brancheorganisaties. om onze bezorgdheid te uiten.
Het bestrijden van ondermijning mag er niet toe leiden dat het functioneren van legitieme maatschappelijke organisaties wordt bemoeilijkt en dat privacygevoelige persoonsgegevens van donateurs onnodig moeten worden vastgelegd en bewaard. Wij vrezen dat deze wet leidt tot een verminderde geefbereid van donateurs en een krimpende ruimte voor maatschappelijke organisaties en burgerparticipatie, hetgeen schadelijk is voor de samenleving.
Kanttekeningen bij dit wetsvoorstel in het kort:
- De fundamentele bezwaren van de Raad van State zijn onvoldoende weggenomen.
- Er is geen bewezen noodzaak nieuwe wetgeving.
- Het wetsvoorstel bevat vage normen en leidt tot rechtsonzekerheid.
- Het handhavingsinstrumentarium is verstrekkend en kan leiden tot willekeur.
- De bewaarplicht voor alle stichtingen en verenigingen van donatie- en persoonsgegevens is onverstandig.
- Deponeringsplicht van balans en staat van baten en lasten voor alle stichtingen geeft extra werk.
Kortom we vrezen een groeiende toename van de regeldruk. Dat is zeer onwenselijk. Ook de privacy staat dus flink onder druk.
In lijn met het Regeerprogramma, en ook de conclusie van de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur (RLI) in zijn advies 26 juni 2024 ‘Met recht balanceren: juridisering in de leefomgeving’, doen wij een dringend beroep op de wetgever om de kwaliteit van dit wetsvoorstel aan de voorkant scherper te toetsen om rechtszaken te voorkomen.
Daarbij moet sprake zijn van een juiste balans tussen enerzijds de bescherming van de democratische rechtsstaat tegen dreigende ondermijning en anderzijds de bescherming van de grondrechten en vrijheden van maatschappelijke organisaties. Immers een pluriform en sterk maatschappelijk middenveld is een van de fundamenten van een democratische samenleving.
Download Position Paper Brede Sector Met Knelpunten Ten Aanzien Van De Wtmo Met Intro.
Het paper werd geschreven door Goede Doelen Nederland, CIO, FIN, NOC*NSF, Vereniging NOV, European Center for Not-for-Profit Law, Human Security Collective, Mensen met een Missie, Netherlands Helsinki Committee, WO=MEN Dutch Gender Platform, PARTOS, Breed Mensenrechten Overleg (BMO) en natuurlijk Partin.